Koolstofarme vloeibare brandstoffen voor verwarming

Afbeelding van een mazouttank waarin de koolstofarme brandstof HVO wordt gebruikt

Koolstofarme vloeibare brandstoffen voor verwarming

In België wordt één op de drie woningen verwarmd met stookolie. Het is dan ook een makkelijke en betrouwbare manier om te verwarmen – en voor veel Belgen ook het enige alternatief, bijvoorbeeld in landelijke gebieden. Maar onze overheid en Europa zijn geen fan meer van mazoutverwarming, omdat we onze CO2-uitstoot moeten terugdringen. Koolstofarme vloeibare brandstoffen zijn dan een mogelijk alternatief. Lees meer over hun rol in de energietransitie en hoe verwarmen op koolstofarme brandstoffen praktisch verloopt.

Energietransitie: nood aan koolstofarm verwarmen

Uit cijfers van klimaat.be* blijkt dat residentiële verwarming in 2022 goed was voor 12,6% van de totale uitstoot in België. De uitstoot van woningverwarming nam met een derde af tegenover 1990, terwijl de bevolking is toegenomen. Dat komt door verschillende inspanningen van de sector én die van gas- en mazoutgebruikers. Een positieve evolutie richting een koolstofarm Europa in 2050.

Om de klimaatdoelstellingen te halen, moeten we meer doen dan gewoon ‘zuiniger verwarmen’. Als mazoutgebruiker word je vaak een warmtepomp aangeraden, maar zo’n installatie vraagt een dure investering: je moet zowel je verwarmingstoestel als je woning aanpassen. Een investering die je niet moet doen als je gaat verwarmen op koolstofarme vloeibare brandstoffen – die gebruik je gewoon in je bestaande ketel.

Tot 90% minder CO2-uitstoot

Koolstofarme vloeibare brandstoffen zijn ontwikkeld om de CO2-uitstoot drastisch te verlagen in vergelijking met fossiele brandstoffen zoals mazout. Ze worden vaak geproduceerd uit duurzame bronnen, zoals plantaardig afval, industrieel afval en waterstof. De koolstof die vrijkomt bij verbranding is al eerder opgenomen uit de atmosfeer, tijdens de natuurlijke kringloop van planten en anderen grondstoffen. Daardoor blijft de emissie in balans.

*Klimaat.be is de Belgische site voor betrouwbare informatie over klimaatverandering

De voordelen van koolstofarme vloeibare brandstoffen

Koolstofarme vloeibare brandstoffen zijn een interessante en betaalbare keuze voor de toekomst. Ze stoten niet alleen tot 90% minder CO2 uit dan mazout, ze zijn ook langer beschikbaar. Koolstofarme vloeibare brandstoffen zijn gemaakt van hernieuwbare bronnen, waardoor jij nog làng zeker bent van je bevoorrading. Daarnaast kun je ze zonder (grote) aanpassingen gebruiken in je bestaande verwarmingssysteem.

Koolstofarme vloeibare brandstoffen in je bestaande installatie

Er zijn verschillende soorten koolstofarme vloeibare brandstoffen, maar voor particulier gebruik zijn de ogen vooral gericht op HVO. De productiekosten van deze vloeibare brandstof zijn vergelijkbaar met die van stookolie. HVO werd al gebruikt in verschillende pilootprojecten in België, Duitsland, Oostenrijk, Finland, Zwitserland en het Verenigd Koninkrijk. Daaruit is gebleken dat zowel de mengvorm (een mix met stookolie) en pure HVO compatibel zijn met bestaande en nieuwe cv-ketels.

Op grotere schaal zullen in eerste instantie vooral de mengvormen beschikbaar zijn, zoals R33. Dat is een mix van 67% conventionele stookolie en 33% koolstofarme vloeibare brandstof (HVO en FAME). Zulke mengvormen helpen ons stapsgewijs overstappen op brandstoffen met een lagere CO₂-impact. Lees zeker de getuigenissen van mazoutgebruikers die R33 al konden testen in hun bestaande ketel.

Laten we even kijken naar de resultaten van de proefprojecten met HVO.

In het Verenigd Koninkrijk en Ierland loopt sinds 2020 een proefproject met 100% HVO. Na drie verwarmingsseizoenen is duidelijk dat het een haalbaar alternatief is voor kerosine (dat ze in Groot-Brittannië gebruiken zoals wij mazout gebruiken). Het grootste deel van de verwarmingsinstallaties stootte tot 88% minder CO2 uit*.

*Combustion report for the OFTEC and UKIFDA HVO demonstration project

We verwachten dat ook Biomass-to-Liquid- en Waste-to-Liquidbrandstoffen geleidelijk ingeburgerd zullen raken.

Wetgeving in België

Momenteel is er in België nog geen wettelijk kader om koolstofarme vloeibare brandstoffen voor verwarming te verdelen en gebruiken. Hoewel deze alternatieven voor mazout dus wel op punt staan, is het nog even wachten voor jij er effectief mee kunt verwarmen. In4fuels ijvert sowieso bij de betrokken regeringen om er vaart achter te zetten. Want koolstofarme vloeibare brandstoffen zijn een grote stap richting haalbare, betaalbare en klimaatvriendelijke verwarming voor iedereen.

Zodra de wetgeving mee is en we hernieuwbare vloeibare brandstoffen op grote schaal kunnen importeren en verdelen, zal ook de prijs zakken. Dan is er écht geen reden meer om geen koolstofarme vloeistof te gebruiken in je mazouttank.

De toekomst is aan … de energiemix

In afwachting van de algemene introductie van koolstofarme brandstoffen, kun je wel degelijk al heel wat doen om nu te verwarmen met minder CO2-uitsoot en met je bestaande verwarmingsinstallatie.

Zo is hybride verwarming op dit moment een uitstekende oplossing. Je combineert vloeibare brandstof (mazout of een koolstofarme variant) met een hernieuwbare energiebron, zoals een warmtepomp of zonneboiler. Die energiemix werkt efficiënt en is zuiniger, want een hybride installatie kiest altijd de voordeligste energiebron. Ontdek alle voordelen van hybride verwarming.

Wil je graag investeren in een nieuwe verwarmingsinstallatie om nu al de CO₂-uitstoot van je bestaande installatie te verlagen? Dat is op zich een goed idee, want moderne condensatieketels verbruiken minder en stoten tot 30% minder CO2 uit. En je rendement stijgt tot 98%. Er is wel een ‘maar’ … In Vlaanderen mag je geen nieuwe stookolieketel laten installeren als je woning direct aansluitbaar is op het aardgasnet.

Slim verwarmen met het Internet of Things

Als we kijken naar de toekomst van verwarmen, dan mogen we niet alleen focussen op koolstofarme vloeibare brandstoffen. Ook het Internet of Things (IoT) zal je helpen om energiezuiniger te verwarmen, omdat het je een beter inzicht geeft in het energieverbruik van je toestellen. Want het IoT gaat natuurlijk verder dan verwarming; denk maar aan slimme koelkasten en slimme wasmachines.

Download onze toekomstgids